Ministerie SZW moet tot 2031 115 miljoen bezuinigen
Goed punt van de koning: impact van financiële hulp verdient investering
In de Troonrede werd het belang van ons werk expliciet benadrukt door koning Willem Alexander - en daarmee door het kabinet, als samensteller van zijn toespraak. Hopelijk deelt de Tweede Kamer dit perspectief als zij gaat debatteren over onder andere de begroting van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Goed nieuws is dat in de Miljoenennota nu zwart op wit staat dat het ministerie van SZW structureel 20 miljoen euro per jaar stort in het Gemeentefonds, met als doel 'de intensivering van vroegsignalering'.
Middelen vroegsignalering
Vanaf 2027 wordt structureel 20 miljoen euro beschikbaar gesteld voor de intensivering van vroegsignalering. Partijen voeren verbetermaatregelen door met als doel om het bereik van de doelgroep te verdubbelen en de ongewenste uitval van de deelnemende doelgroep te halveren. Deze middelen worden direct overgeboekt naar het Gemeentefonds (zie overboekingen met andere begrotingen).
p. 243 bijlage Miljoenennota
Belangrijke kanttekening hierbij: investeren in vroegsignaleren brengt ook investeren in goede uitvoering met zich mee. Want daar worden de vroegsignalen opgepakt om er een hulpaanbod aan te verbinden.
Jaarlijks 130 miljoen beschikbaar
Verder geeft de SZW-begroting aan dat er voor de aanpak van problematische schulden tot en met 2031 jaarlijks 130 miljoen beschikbaar is. Dat klinkt goed, maar de huidige begroting blijft een 'minderheidsbegroting', waarbij de vraag is of deze voornemens de begrotingsbehandeling in de Tweede Kamer ook ongeschonden doorkomen.
SZW: 115 miljoen bezuinigen
Het ministerie van SZW is niet buiten schot gebleven bij de bezuinigingen die het kabinet wil doorvoeren. In 2031 moet SZW vanwege de 'efficiencytaakstelling' haar begroting met 39 miljoen euro hebben teruggebracht.
Aanvullende taakstelling Rijk (in stappen van 200 mln. vanaf '31 t/m '35)
De efficiencytaakstelling op de Rijksoverheid uit het coalitieakkoord (maatregel 61) loopt op tot en met 2030. (...) Voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid betekent dit een ombuiging van 39 miljoen euro in 2031.
p.244 bijlage Miljoenennota
Daarnaast moet SZW ten bate van 'de vernieuwing van de rijksdienst en een slagvaardige overheid' in 2028 en in 2029 jaarlijks 38 miljoen bezuinigen.
Versnellen taakstelling vernieuwing rijksdienst en slagvaardige overheid
In het coalitieakkoord is afgesproken dat een taakstelling wordt doorgevoerd in het kader van de vernieuwing van de rijksdienst en een slagvaardige overheid. Deze taakstelling wordt versneld ingevoerd. Voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid betekent dit een ombuiging van 38 miljoen euro in 2028 en 38 miljoen euro in 2029.
p.244 bijlage Miljoenennota
Koopkracht neemt af
Deze taakstellingen moeten de komende tijd nog landen in de begroting. Nu al is duidelijk dat de Miljoenennotavoor de meeste huishoudens afnemende koopkracht met zich meebrengt – voor het eerst sinds 2022. Vanuit onze kennis van de doelgroep noteren we daarom vast: wanneer de middelen voor bestaanszekerheid in het algemeen (denk aan de lengte van de ww-uitkering, de termijn van loondoorbetaling bij ziekte, de uitkering bij arbeidsongschiktheid) ook onder druk komen te staan, wordt het voor financiële hulpverleners echt dweilen met de kraan open.
In dat geval luidt ons advies aan de Tweede Kamer: reserveer dan maar meteen extra geld voor financiële hulpverlening. De gevolgen van bezuinigen op sociale voorzieningen zullen namelijk snel merkbaar zijn in de spreekkamers van de gemeentelijke schuldhulpverlening.
Koning: 'Schuldhulpverlening heeft belangrijke opdracht'
'De strijd tegen de georganiseerde misdaad die onze samenleving ondermijnt, houdt de hoogste prioriteit. (...) Een belangrijk speerpunt is zorgen dat jongeren niet de criminaliteit in worden gezogen. Dat is niet alleen een opdracht voor justitie, maar bijvoorbeeld ook voor de jeugdzorg en de schuldhulpverlening', aldus koning Willem Alexander in de Troonrede.
Door criminaliteitsbestrijding te verbinden met schuldhulp maakt de koning haarscherp duidelijk welke impact goede schuldhulp heeft. Wie schulden heeft, presteert op allerlei gebieden slechter, doet een groter beroep op zorg en komt soms zelfs tot ongewenst gedrag om schulden op te lossen. Zo gezien kan schuldhulp crimineel gedrag voorkomen en criminaliteit terugdringen.
Goede schuldhulpverlening verlicht stress, geeft hoop en verbetert op verschillende manieren het welzijn van mensen. Kinderen in huishoudens met schulden groeien op in schaarste, wat ten koste gaat van schoolprestaties en afbreuk doet aan het beginsel van kansengelijkheid. Daarom is investeren in financiële hulpverlening een van de beste beleidskeuzes voor de Tweede Kamer wanneer zij iedereen 'mee wil laten doen'.
'Blijf investeren in goede financiële hulp'
'Goed dat de koning het belang van schuldhulp benoemt', reageert NVVK-voorzitter Renate Richters dan ook. 'De hele samenleving is erbij gebaat als mensen met financiële zorgen goed geholpen worden. Daarom moeten we ook blijven investeren in ons werk, zodat hulpvragers krijgen wat ze nodig hebben: schuldenrust, hulp op maat, concreet perspectief op een schuldenvrije toekomst.'