Werkwijzer Jongeren

Aflossen met een tegenprestatie

Op de pagina Begeleiden staat onder het kopje ‘Financiën en andere leefgebieden’ dat je de begeleiding op de verschillende leefgebieden van de jongere kunt inzetten als onderdeel van een schuldregeling.

Het Jongeren Perspectief Fonds ontwikkelde hiervoor een aanpak Het perspectief van jongeren staat centraal en met een intensief begeleidingstraject, het saneren van de schulden én een maatschappelijke tegenprestatie werken de jongeren aan hun toekomst. Steeds meer gemeenten en organisaties hanteren een soortgelijke aanpak, waarbij de jongere zich inspant en er een tegenprestatie tegenover staat.

Wat kun je doen?

• Maak een perspectiefplan: welke doelen heeft de jongere?
• Bespreek, zo mogelijk samen met een trajectbegeleider of jongerenwerker, welke tegenprestatie nuttig is voor de doelen. Denk hierbij aan een studie, maatschappelijke inzet, vrijwilligerswerk of sollicitatieplicht. Houd rekening met de haalbaarheid van de tegenprestatie.
• Benut de Voorbeeldbrief betaalvoorstel met SK voor jongeren aan schuldeisers uit het Brievenboek van de NVVK (alleen voor leden). Deze kun je gebruiken wanneer je een betaalvoorstel (deels) baseert op een maatschappelijke tegenprestatie.
• Geef in je aanbod aan schuldeisers altijd een reflectie op de inspanningsverplichting van de jongere.

Onbegrip bij schuldeisers

Veel schuldhulpverleners merken dat schuldeisers niet akkoord gaan met het voorstel voor een jongere, omdat de schuldeisers verwachten dat de jongere over een paar jaar meer kan aflossen. Dit had eerst vooral te maken met leeftijd. Sinds de wijziging van de NVVK Gedragscode van 1 juli 2024, waarbij de vtlb-berekening altijd leidend is in het bepalen van de afloscapaciteit, nemen de vragen en het onbegrip bij schuldeisers toe. Dat komt omdat er vaker een nul-aanbod gedaan wordt, waarbij aan schuldeisers wordt gevraagd om finale kwijting.

Wat kun je doen?

• Neem in het voorstel in ieder geval op wat de verwachting is omtrent – het uitblijven van – een inkomensstijging in de komende 18 maanden. Schets altijd kort en duidelijk het perspectief! Dat helpt schuldeisers om een afweging te maken.
• Leg uit dat inkomsten uit een studielening of -financiering niet mogen worden meegeteld in de berekening van de afloscapaciteit. Inkomsten uit bijbanen of vakantiewerk kunnen natuurlijk wel worden meegeteld in de afloscapaciteit.
• Gebruik fictieve scenario’s, zoals voorbeeldberekeningen over aflosruimte, wanneer iemand zonder startkwalificatie stopt met studeren. Op die manier kun je duidelijk overbrengen waarom dit het maximaal haalbare is. 
• Zorg voor een goede verantwoording van de afgesproken (financiële) begeleiding in het voorstel. Laat zien hoe de jongere zich inzet voor een financieel gezonde toekomst.
• Benadruk het belang van schuldenrust en een duurzame oplossing.
• Zet in op een aanbod op basis van een tegenprestatie.
• Hanteer de Uitgangspunten bij schuldhulp aan jongeren (pdf, 139 kB) die de NVVK samen met leden en landelijke partners heeft opgesteld. Deze leggen de nadruk op een integrale aanpak en een duurzaam resultaat.
• Neem indien nodig altijd contact op met schuldeisers, het liefst persoonlijk. Zij moeten een goede afweging kunnen maken, jij biedt als financieel hulpverlener de nodige informatie.